Polska kupi 3 okręty podwodne. Program Orka po 30 latach wchodzi w finał
Trzy okręty A26 dla Polski. Przełom w programie Orka
W Gdyni zapadła jedna z najważniejszych decyzji dotyczących polskiej obronności na morzu od wielu lat. Podczas polsko-szwedzkich konsultacji międzyrządowych podpisano umowę na zakup trzech okrętów podwodnych A26 dla Marynarki Wojennej RP w ramach programu Orka. To ruch, który ma zamknąć wieloletni etap planowania i negocjacji wokół odtworzenia podwodnych zdolności polskiej floty.
Spotkanie odbyło się w Gdyni, czyli w miejscu szczególnie symbolicznym dla Marynarki Wojennej. To właśnie tam premier Donald Tusk mówił o finalizowaniu kolejnego etapu współpracy ze Szwecją i podkreślał rangę podpisanych dokumentów. Wśród nich najważniejsza była umowa dotycząca okrętów podwodnych, określana jako najistotniejszy kontrakt w historii polskiej Marynarki Wojennej.
"Bardzo się cieszę, że w tym symbolicznym miejscu finalizujemy kolejny etap naszej przyjacielskiej współpracy ze Szwecją. Podpisaliśmy dzisiaj wiele umów, w tym tę o zakupie 3 okrętów podwodnych dla Marynarki Wojennej RP"
Donald Tusk, Premier RP
Program Orka przez lata pozostawał jedną z najdłużej nierozstrzygniętych spraw modernizacyjnych w polskich siłach zbrojnych. Teraz ma wejść w fazę realizacji. Władysław Kosiniak-Kamysz zaznaczył, że marynarze czekali na ten moment od pokoleń, a sam program przez 30 lat nie doczekał się finału. W praktyce oznacza to zamknięcie wieloletniego impasu i rozpoczęcie nowego etapu dla marynarki oraz przemysłu obronnego.
"Włożyliśmy bardzo dużo wysiłku i starań, aby faktem stało się nie tylko podpisanie wielu dzisiaj dokumentów, w tym tej znaczącej umowy o programie Orka i zakupie łodzi podwodnych, ale także wielu innych dziedzinach"
Donald Tusk, Premier RP
"Pokolenia marynarzy czekały na ten dzień. Program Orka przez 30 lat nie mógł znaleźć swojego finału. Udało się to dopiero rządowi Premiera Donalda Tuska"
Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej
- Polska kupi 3 okręty podwodne A26 dla Marynarki Wojennej RP.
- Zakup realizowany jest w ramach programu Orka.
- Według strony szwedzkiej skala przedsięwzięcia to 50 miliardów koron szwedzkich.
- Program Orka przez 30 lat nie doczekał się finału.
- Odnowione Partnerstwo Strategiczne Polski i Szwecji podpisano w Harpsund w listopadzie 2024 roku.
Nowe partnerstwo Polski i Szwecji na Bałtyku
Podpisane porozumienia wykraczają poza sam zakup uzbrojenia. Rozmowy w Gdyni potwierdziły, że relacje Warszawy i Sztokholmu weszły w etap strategicznego partnerstwa, opartego nie tylko na polityce, ale też na współpracy wojskowej i przemysłowej. Ważnym elementem tego kierunku ma być Pakt dla Morza Bałtyckiego, który ma wzmacniać bezpieczeństwo regionu.
Tłem tych decyzji jest sytuacja bezpieczeństwa w Europie Północnej i nad Bałtykiem. Polska i Szwecja deklarują wspólne działania na rzecz tego, by ten akwen był wolny od aktywności rosyjskiej floty cieni, prowokacji oraz zagrożeń militarnych. Oba państwa podzielają też ocenę zagrożeń dla bezpieczeństwa Europy i są zgodne co do dalszego wsparcia Ukrainy wobec rosyjskiej agresji.
"Robimy to wszystko także dla naszych dzieci i wnuków, aby nasz region, nasze państwa, Morze Bałtyckie były obszarem pokoju, bezpieczeństwa, a nie tak jak bywa dzisiaj, obszarem niepokoju i zagrożeń"
Donald Tusk, Premier RP
Znaczenie tych ustaleń wzmacnia fakt, że Szwecja jest już członkiem NATO. W ocenie polskich władz wejście Sztokholmu do Sojuszu zwiększyło bezpieczeństwo całego regionu. Jednocześnie ministrowie obu krajów podkreślają, że współpraca nad Bałtykiem nie ogranicza się do reagowania na bieżące zagrożenia, ale ma prowadzić do budowy nowej architektury bezpieczeństwa dla Morza Bałtyckiego i całego NATO.
"Razem ze Szwecją jesteśmy odpowiedzialni za budowę nowej architektury bezpieczeństwa dla Morza Bałtyckiego i NATO"
Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej
"Relacje między Polską i Szwecją są najlepsze w całej historii. Są one głębsze i silniejsze niż kiedykolwiek wcześniej. Jesteśmy sojusznikami w NATO, partnerami strategicznymi w Unii Europejskiej, sąsiadami na Morzu Bałtyckim"
Ulf Kristersson, Premier Szwecji
Nie tylko zakup. W grze przemysł obronny i wzajemne kontrakty
Program Orka ma być przedstawiany nie jako jednorazowa transakcja, ale jako początek dłuższej współpracy przemysłowej między Polską i Szwecją. Szef polskiego rządu zapowiedział, że projekt związany z okrętami ma być jedynie etapem, a nie końcem wspólnych działań. To ważny sygnał w czasie, gdy rozwój krajowego przemysłu obronnego pozostaje jednym z priorytetów państwa.
Istotny jest także wzajemny charakter porozumień. Polska pozyskuje okręty podwodne, ale równocześnie Szwecja ma otrzymać okręt ratowniczy oraz zestawy Piorun. Taki układ ma pokazywać, że współpraca nie odbywa się w modelu jednostronnego zakupu, lecz opiera się na partnerskich relacjach i ma przynosić korzyści obu przemysłom obronnym, zarówno w wymiarze produkcyjnym, jak i technologicznym.
"Mamy ambitne plany, żeby ten wielki projekt Orka był zaledwie etapem, a nie finałem naszej współpracy"
Donald Tusk, Premier RP
"To nie są proste zakupy w jedną czy drugą stronę, ale autentyczna, prawdziwie partnerska współpraca z korzyścią dla obu przemysłów"
Donald Tusk, Premier RP
Skalę całego przedsięwzięcia podkreślał premier Szwecji Ulf Kristersson. Zwracał uwagę, że chodzi o historyczny moment i duży kamień milowy w relacjach obu krajów, a trzy szwedzkie jednostki A26 mają stać się własnością Polski. Wartość projektu oszacowano po stronie szwedzkiej na 50 miliardów koron, co pokazuje, że mowa o jednym z największych i najbardziej wymagających projektów obronnych w regionie.
"To dzień historyczny. To duży kamień milowy - 3 szwedzkie łodzie podwodne A26 staną się własnością Polski. To bardzo duże przedsięwzięcie. Mówimy o 50 miliardach szwedzkich koron, jak to wszystko się połączy"
Ulf Kristersson, Premier Szwecji
Konsultacje odbyły się w ramach odnowionego Partnerstwa Strategicznego podpisanego w Harpsund w listopadzie 2024 roku. W rozmowach uczestniczyli ministrowie obrony narodowej, spraw zagranicznych, finansów, kultury i dziedzictwa narodowego oraz infrastruktury. To pokazuje, że ustalenia nie dotyczą wyłącznie wojska, ale obejmują też szerszą współpracę państw, która ma znaczenie dla bezpieczeństwa, gospodarki i pozycji regionu Morza Bałtyckiego.